Κυβέρνηση: Τρεις κολασμένοι μήνες

Τον Οκτώβριο, μήνα του εθνικού «Όχι», η νέα Βουλή θα πρέπει να πει αναρίθμητα «Ναι» στους εφαρμοστικούς νόμους που πρέπει να ψηφιστούν για την εφαρμογή του τρίτου μνημονίου.  Ο χρόνος πιέζει ασφυκτικά τη νέα κυβέρνηση που πρέπει να περάσει σχεδόν το 60% των προαπαιτούμενων μέσα σε ένα μήνα και να εφαρμόσει επώδυνα μέτρα μέχρι το τέλος του έτους.
Σε αυτά περιλαμβάνονται οι αλλαγές στις οποίες έχει συμφωνήσει η χώρα για το ασφαλιστικό και το φορολογικό σύστημα, αλλά και η ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών, η πρώτη αξιολόγηση, και φυσικά η συζήτηση για τη διευθέτηση του χρέους.
Κατ’ αρχάς μέσα σε δύο εβδομάδες η νέα κυβέρνηση θα πρέπει να καταθέσει συμπληρωματικό προϋπολογισμό για το 2015 (ο τρέχον έχει εκτροχιαστεί πλήρως, με υστέρηση εσόδων 4,1 δισ. ευρώ), καθώς και το προσχέδιο προϋπολογισμού για το 2016 (το τελικό κείμενο θα πρέπει να κατατεθεί εντός Νοεμβρίου) που θα περιλαμβάνει όλα τα προβλεπόμενα έσοδα από τα φορολογικά μέτρα του τρίτου μνημονίου. Στα μέσα Οκτωβρίου θα πρέπει να καταρτιστεί και το Μεσοπρόθεσμο Πρόγραμμα της επόμενης τριετίας, με μέτρα 7 δις ευρώ περίπου, το οποίο θα πρέπει να ψηφιστεί έως το τέλος του μήνα.

01. ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΟ
Στο νέο φορολογικό νομοσχέδιο που θα κατατεθεί στο Βουλή τον προσεχή Οκτώβριο θα περιλαμβάνονται τα εξής μέτρα:
ΦΠΑ στα νησιά: Τις επόμενες ημέρες πρέπει να υπογραφεί η απόφαση για την αύξηση του ΦΠΑ σε ορισμένα νησιά, που θα ισχύσει από 1η Οκτωβρίου, (στα υπόλοιπα θα εφαρμοστεί από τον προσεχή Ιούνιο).
Πετρέλαιο αγροτών: Άμεσα θα πρέπει να περάσει η αύξηση σε δύο δόσεις του συντελεστή του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης (ΕΦΚ) του αγροτικού πετρελαίου που θα ισχύσει από 1η Οκτωβρίου 2015  (από το 0,066 ευρώ το λίτρο σήμερα στο 0,200 ευρώ το λίτρο και στο 0,33 ευρώ τη 1η Οκτωβρίου 2016)
ΦΠΑ στην εκπαίδευση: Η εφαρμογή του συντελεστή 23% μετατέθηκε για τον Οκτώβριο, εκτός και αν βρεθούν ισοδύναμα.
Εισφορά αλληλεγγύης: Ενσωμάτωση της ειδικής εισφοράς αλληλεγγύης στην κλίμακα φορολογίας εισοδήματος των φυσικών προσώπων από το 2016.
Φορολογία αγροτών: Σταδιακή αύξηση του συντελεστή φορολογίας εισοδήματος για τους αγρότες από το 13% στο 20% για το 2016 και στο 26% για το 2017, εκτός και εάν υπάρξουν ισοδύναμα, αποδεκτά από τους δανειστές.
Φοροαπαλλαγές: Κατάργηση εξαιρέσεων και απαλλαγών από τη φορολογία εισοδήματος που ισχύουν για διάφορες κατηγορίες επιχειρήσεων.
Επίδομα θέρμανσης: Σύμφωνα με το τρίτο Μνημόνιο οι δαπάνες για τις επιδοτήσεις πετρελαίου θέρμανσης στον προϋπολογισμό του 2016 θα περιοριστούν στο μισό.
Εισοδήματα από ενοίκια: Αύξηση των συντελεστών φορολόγησης των εισοδημάτων από ενοίκια. Ο χαμηλός συντελεστής για ετήσιο εισόδημα από ακίνητα έως 12.000 ευρώ θα αυξηθεί από το 11% στο 15% και ο υψηλός, για ποσά εισοδημάτων από ακίνητα πάνω από τις 12.000 ευρώ, θα αυξηθεί από το 33% στο 35%.
100 δόσεις: Θα πρέπει να αυξηθεί από 3% σε 5% το επιτόκιο με το οποίο θα επιβαρύνεται η κάθε δόση για οφειλές άνω των 5.000 ευρώ . Επίσης, με εισοδηματικά και άλλα κριτήρια που θα καθορίσει η Γενική Γραμματεία Δημοσίων Εσόδων θα κριθεί ποιοι θα υποχρεωθούν σε μείωση του αριθμού των δόσεων, που ισοδυναμεί με καταβολή μεγαλύτερων ποσών ανά μήνα. Στο μνημόνιο περιλαμβάνεται διάταξη που προβλέπει ότι όσοι αθετούν τρέχουσες υποχρεώσεις (π.χ. ΕΝΦΙΑ, φόρος εισοδήματος) χάνουν τη ρύθμιση.
ΕΝΦΙΑ: Αύξηση των συντελεστών του ΕΝΦΙΑ για να αντισταθμιστούν τυχόν απώλειες εσόδων που θα προκύψουν από τις μειώσεις των αντικειμενικών αξιών.
Φορολογικές κλίμακες: νέα κλίμακα για τη φορολογία εισοδημάτων και επανασχεδιασμός των κλιμακίων φορολόγησης για κληρονομιές, δωρεές και γονικές παροχές, και επανεξέταση των διατάξεων που διέπουν τις ανωτέρω φορολογίες.
Έλεγχοι: Άρση των νομικών εμποδίων για την πρόσβαση των φορολογικών αρχών στις εγκαταστάσεις των φορολογουμένων, ακόμη και στις κατοικίες τους εφόσον έχουν δηλωθεί ως επαγγελματική στέγη.

02.  ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΟ
Σήμερα αναμένεται η παρουσίαση των τεσσάρων προτάσεων της «επιτροπής σοφών» για το ασφαλιστικό, με τα υπέρ και τα κατά της καθεμιάς. Με βάση την πρόταση που θα προκριθεί, έως το τέλος Οκτωβρίου θα πρέπει να εφαρμοστούν ή να θεσμοθετηθούν οι περισσότερες από τις αλλαγές που προβλέπονται στο 3ο μνημόνιο για:
-τη σταδιακή αύξηση των ορίων ηλικίας,
-την κατάργηση των πρόωρων συνταξιοδοτήσεων,
-το πέναλτι 10% για την πρόωρη σύνταξη, τις αλλαγές στα κατώτατα όρια (ώστε όσοι συνταξιοδοτούνται από 1/7/2015 να λαμβάνουν μόνο το οργανικό ποσό μέχρι να γίνουν 67),
-το «πάγωμα» των κατώτατων ορίων σύνταξης έως το 2021,
-τις εισφορές των ασφαλισμένων στα επικουρικά Ταμεία,
-τη σταδιακή εναρμόνιση των κανόνων για τις παροχές του ΟΓΑ με αυτά που ισχύουν στα άλλα Ταμεία, (μείωση των συντάξεων του ΟΓΑ κατά το μη ανταποδοτικό μέρος)
-τη σταδιακή κατάργηση του ΕΚΑΣ για όλους τους συνταξιούχους (έως το τέλος του 2019) αρχίζοντας με το ανώτερο 20% των δικαιούχων (τον Μάρτιο του 2016),
την εφαρμογή της ρήτρας μηδενικού ελλείμματος στα επικουρικά ταμεία ή την εξεύρεση ισοδυνάμων,
-ρυθμίσεις για την αντιστάθμιση των δημοσιονομικών συνεπειών από την εφαρμογή των αποφάσεων του ΣτΕ που έκρινε αντισυνταγματική τη συνταξιοδοτική μεταρρύθμιση του 2012 (με εκτιμώμενο κόστος έως και 3 δις. ευρώ)
-την κατάργηση των φόρων υπέρ τρίτων που χρηματοδοτούσαν τα ασφαλιστικά ταμεία (και την εξεύρεση άλλων πηγών για να καλυφθεί η μαύρη τρύπα στα έσοδα τους)
τη μεγαλύτερη διασύνδεση εισφορών – παροχών

03. ΕΡΓΑΣΙΑΚΑ
Τον Οκτώβριο ο νέος υπουργός Εργασίας θα πρέπει να ξεκινήσει τη διαβούλευση με διεθνείς οργανισμούς, (Διεθνής Οργανισμός Εργασίας και πιθανότατα Ευρωπαϊκό Κοινοβολιο) με τη συμμετοχή και των θεσμών, για τις «βέλτιστες πρακτικές» σε διεθνές και ευρωπαϊκό επίπεδο, για θέματα όπως οι ομαδικές απολύσεις, ο συνδικαλιστικός νόμος και οι συλλογικές διαπραγματεύσεις.
Το μνημόνιο δεν προβλέπει δεσμευτική καταληκτική ημερομηνία, ξεκαθαρίζει όμως ότι όσο διαρκεί η διαδικασία, δεν πρέπει να γίνει καμία αλλαγή στο θεσμικό πλαίσιο που ισχύει σήμερα.

04. ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΗ ΑΓΟΡΩΝ
Ο Οκτώβριος θα είναι ο μήνας που θα πρέπει να εφαρμοστούν όσα μέτρα περιλαμβάνονταν στις εργαλειοθήκες Ι και ΙΙ του ΟΟΣΑ για την απελευθέρωση των αγορών Το δυσκολότερο θέμα είναι ίσως το ζήτημα της πώλησης των μη συνταγογραφούμενων φαρμάκων σε σούπερ μάρκετ.

05. ΑΠΟΚΡΑΤΙΚΟΠΟΙΗΣΕΙΣ
Το Ταμείο Αποκρατικοποιήσεων έχει θέσει ως στόχο την ολοκλήρωση των διαγωνισμών για την πώληση των 14 περιφερειακών αεροδρομίων και την πώληση μετοχών του ΟΛΠ μέχρι το τέλος της χρονιάς, (και το Φεβρουάριο του 2016) το λιμάνι της Θεσσαλονίκης. Υπενθυμίζεται ότι η Ελλάδα δεσμεύτηκε να προχωρήσει με το υπό εξέλιξη πρόγραμμα ιδιωτικοποιήσεων, με βάση το σχέδιο αξιοποίησης των περιουσιακών στοιχείων που υπάγονται στο ΤΑΙΠΕΔ από τις 31.12.2014. Παράλληλα πρέπει να βρεθεί το μοντέλο λειτουργίας του νέου Ταμείου αξιοποίησης δημοσίου πλούτου, ώστε να αποδώσουν σε βάθος ετών 50 δισ ευρώ.

Μετά την εφαρμογή των συμφωνηθέντων, θα ακολουθήσει η πρώτη αξιολόγηση, για την εκταμίευση της υποδόσης των 3 δις. ευρω, που είναι απαραίτητο να εκταμιευτεί έως τα τέλη Νοεμβρίου, για να πληρωθούν οι υποχρεώσεις της Ελλάδας προς το ΔΝΤ (1,63 δισ. ευρώ για το δίμηνο Δεκεμβρίου- Ιανουαρίου). Επειδή όμως ο αριθμός και ο βαθμός δυσκολίας των μέτρων που πρέπει να ψηφιστούν τον Οκτώβριο είναι μεγάλος εκφράζεται προβληματισμός για το αν μπορεί να ολοκληρωθεί η πρώτη αξιολόγηση πριν τα τέλη της χρονιάς. Μόνο αφού κλείσει η πρώτη αξιολόγηση, η νέα κυβέρνηση θα μπορέσει να ανοίξει τη συζήτηση  για τη νέα ρύθμιση του ελληνικού χρέους. Εάν όμως το ελληνικό χρέος δεν θεωρηθεί βιώσιμο από το ΔΝΤ, το Ταμείο δεν θα συμμετάσχει στο 3ο μνημόνιο, από την ερχόμενη άνοιξη, με συνέπεια να δημιουργείται μια «μαύρη τρύπα» 6.7 δις ευρω στο χρηματοδοτικό πρόγραμμα.

ΤΡΑΠΕΖΕΣ
Ίσως το πιο κρίσιμο ζήτημα των επόμενων μηνών είναι η ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών, που θα καθορίσει και το τελικό ποσό της χρηματοδότησης της χώρας από τον ESM.
Mέχρι τις 30 Σεπτεμβρίου θα πρέπει να ολοκληρωθεί η αξιολόγηση της ποιότητας των χαρτοφυλακίων δανείων των τραπεζών, λαμβάνοντας υπόψιν τις επισφάλειες από τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια. Σύμφωνα με πληροφορίες που έχουν δει το φως της δημοσιότητας οι τράπεζες εξετάζουν μια λύση που προβλέπει πάγωμα του 50% στεγαστικών και μικρών επιχειρηματικών δανείων για 5 χρόνια, για να εξυγιάνουν όσο μπορούν τους ισολογισμούς τους, ενώ το θέμα της απελευθέρωσης των πλειστηριασμών  φυσικών προσώπων θα επανεμφανιστεί στο προσκήνιο από το 2016.
Στις αρχές Οκτωβρίου θα ξεκινήσει η άσκηση προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων (stress test) με βάση το οποίο θα προσδιοριστούν οι κεφαλαιακές ανάγκες της κάθε τράπεζας. Έως τα μέσα Οκτωβρίου θα πρέπει να έχει ψηφιστεί από τη Βουλή το νέο νομοθετικό πλαίσιο για την ανακεφαλαιοποίηση και στις έξι εβδομάδες που απομένουν μέχρι το τέλος του έτους οι τράπεζες πρέπει να οργανώσουν και να προχωρήσουν στις αυξήσεις κεφαλαίου με στόχο την προσέλκυση ιδιωτών επενδυτών.  Η ανακεφαλαιοποίηση θα πρέπει να ολοκληρωθεί μέχρι το τέλος του έτους, καθώς σε αντίθετη περίπτωση ενδέχεται να χρειαστεί η συμμετοχή των κατόχων τραπεζικών ομολόγων.

Σοφία Χριστοφορίδου

Δημοσιευτηκε στη «Μακεδονία» 22/9/2015

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s